Tajriba sxemasi
Kerakli asboblar
- Kalorimetr (ikki qoplamali idish);
- 2 ta termometr;
- Issiq va sovuq suv;
- O'lchov stakani;
- Tarozi.
Nazariy asoslar
Qber = Qol ⟹ m₁c(t₁ − t) = m₂c(t − t₂)
Issiqlik balansi qonuni: Issiq suv bergan issiqlik sovuq suv olgan issiqlikka teng (adiabatik sharoitda). Aralashma harorati t = (m₁t₁ + m₂t₂)/(m₁ + m₂) formulasi bilan hisoblanib, o'lchanган harorat bilan taqqoslanadi.
Ishni bajarish tartibi
1-qadam
Issiq suvning massasi m₁ va harorati t₁ o'lchanadi. Sovuq suvning massasi m₂ va harorati t₂ o'lchanadi.
2-qadam
Issiq suv kalorimetrga quyiladi. Sovuq suv ustiga ehtiyotkorlik bilan qo'shiladi.
3-qadam
Aralashma harorati t barqarorlashguncha kutiladi va termometr bilan o'qiladi.
4-qadam
Nazariy harorat hisoblanadi: tnaz = (m₁t₁ + m₂t₂)/(m₁ + m₂).
5-qadam
Tajriba va nazariy haroratlar taqqoslanadi. Xato sabablari muhokama qilinadi.
O'lchov natijalari jadvali
| # | m₁, kg | t₁, °C | m₂, kg | t₂, °C | t (tajr.), °C | tnaz, °C | Farq, °C |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | |||||||
| 2 | |||||||
| 3 |